بحران انرژی نباید دوباره صنایع را غافلگیر کند

به گزارش روابط عمومی خانه صمت ایران، آرمان خالقی، دبیرکل خانه صنعت، معدن و تجارت ایران در برنامه روی خط اقتصاد از رادیو اقتصاد با اشاره به احتمال افزایش محدودیت‌های گازی در زمستان اظهار کرد: با توجه به شرایط تأمین گاز و افزایش مصرف در فصل سرد، باید از هم‌اکنون برای مدیریت انرژی صنایع برنامه‌ریزی کرد؛ زیرا در زمان کمبود، امکان قطع گسترده گاز بخش خانگی وجود ندارد و معمولاً محدودیت‌ها به سمت شهرک‌ها و واحدهای صنعتی هدایت می‌شود.

وی تأکید کرد: کمبود گاز تنها به توقف تحت واحدهای صنعتی محدود نمی‌شود و می‌تواند تولید برق را نیز تحت تأثیر قرار دهد. بخش قابل‌توجهی از نیروگاه‌های کشور گازسوز هستند و کاهش گاز تحویلی به نیروگاه‌ها ممکن است به تشدید کمبود برق و اعمال محدودیت‌های هم‌زمان گاز و برق در صنایع منجر شود.

دبیرکل خانه صنعت، معدن و تجارت ایران با بیان اینکه مدیریت محدودیت گاز با برق متفاوت است، گفت: برق را می‌توان در یک منطقه برای مدت مشخص قطع و سپس دوباره وصل کرد، اما قطع و وصل گاز به دلیل الزامات فنی و ایمنی به‌سادگی امکان‌پذیر نیست.

خالقی افزود: وصل مجدد گاز ساختمان‌ها به کنترل‌های ایمنی، زمان و هزینه نیاز دارد و در صورت رعایت‌نشدن الزامات می‌تواند حادثه‌آفرین باشد. به همین دلیل، نمی‌توان مانند برق، گاز مناطق مسکونی را به‌صورت دوره‌ای قطع کرد و در چنین شرایطی، صنایع بیش از سایر بخش‌ها در معرض محدودیت قرار می‌گیرند.

وی تأمین سوخت جایگزین برای صنایع را ضروری دانست، اما تصریح کرد: همه واحدهای تولیدی توان استفاده از سوخت دوم را ندارند. نوع مشعل، کوره، تجهیزات و فرایند تولید باید با سوخت جایگزین سازگار باشد.

به گفته خالقی، در برخی صنایع، به‌ویژه صنایع غذایی، جایگزین‌کردن گاز با گازوئیل می‌تواند مشکلات فنی، زیست‌محیطی و حتی اختلال در فرایند تولید ایجاد کند. بنابراین پیش از تخصیص سوخت جایگزین باید قابلیت فنی هر واحد به‌صورت دقیق بررسی شود.

وی ادامه داد: برای واحدهایی که امکان مصرف سوخت دوم دارند نیز شود.

وی ادامه داد: برای واحدهایی که امکان مصرف سوخت دوم دارند نیزل، سایر سوخت‌های مایع یا گاز مایع در اختیار صنایع قرار گیرد، مخازن، تجهیزات و زیرساخت‌های موردنیاز باید از قبل آماده شده باشد.

دبیرکل خانه صنعت، معدن و تجارت ایران پیشنهاد کرد برای پیشگیری از بحران احتمالی انرژی، ستادی با مسئولیت یک نهاد بالادستی در سطح ریاست‌جمهوری تشکیل شود.

خالقی گفت: این ستاد باید قدرت هماهنگ‌کردن دستگاه‌ها و پیگیری اجرای تصمیمات را داشته باشد. وزارتخانه‌های صمت، نفت، نیرو و جهاد کشاورزی، شرکت ملی گاز، شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی و دستگاه‌های مسئول بهینه‌سازی مصرف انرژی باید در آن حضور داشته باشند.

وی حضور نمایندگان بخش خصوصی، اتاق بازرگانی و تشکل‌های صنعتی را نیز ضروری دانست و افزود: تشکل‌های بخش خصوصی به دلیل ارتباط مستقیم با واحدهای تولیدی می‌توانند اطلاعات واقعی صنایع را در اختیار تصمیم‌گیران قرار دهند و در زمینه اطلاع‌رسانی، اولویت‌بندی و اجرای برنامه‌ها نقش مؤثری داشته باشند.

به اعتقاد خالقی، این ستاد باید میزان کمبود احتمالی سوخت را برآورد کند، اولویت صنایعورد کند، اولویت صنایع را مشخص سازد، سوخت جایگزین را پیش‌ب مسئولیت روشنی در نظر بگیرد.

خالقی با انتقاد از مشخص‌نبودن اولویت رسمی صنایع در زمان محدودیت انرژی گفت: صنایع غذایی، دارویی و واحدهای مرتبط با بهداشت و سلامت باید در اولویت تأمین انرژی قرار گیرند، اما این اولویت‌بندی باید پیش از وقوع بحران اعلام شود.

وی افزود: باید از قبل مشخص باشد کدام صنایع امکان کاهش تولید یا تعطیلی موقت دارند، محدودیت هر واحد چه مدت ادامه خواهد داشت و چه صنایعی می‌توانند از سوخت جایگزین استفاده کنند.

دبیرکل خانه صنعت، معدن و تجارت ایران هشدار داد: اگر محدودیت به‌صورت ناگهانی و بدون تفکیک اعمال شود، ممکن است تمام واحدهای یک شهرک صنعتی، از صنایع ضروری تا واحدهای کم‌اولویت، هم‌زمان با قطعی انرژی مواجه شوند.

خالقی اطلاع‌رسانی قبلی را یکی از مهم‌ترین الزامات مدیریت محدودیت انرژی دانست و گفت: اگر صنایع از زمان و مدت قطعی مطلع باشند، می‌توانند برنامه تولید، سفارش‌ها، نیروی انسانی و تعمیرات خود را با شرایط جدید هماهنگ کنند.

وی افزود: واحدهای صنعتی می‌توانند دوره تعمیرات اساسی و اورهال خود را با زمان اعمال محدودیت هماهنگ کنند، اما قطعی ناگهانی ممکن است علاوه بر توقف تولید، به تجهیزات، مواد اولیه و محصول در حال ساخت نیز خسارت وارد کند.

به گفته وی، جدول محدودیت‌ها باید دقیق، قابل اتکا و دارای ضمانت اجرایی باشد؛ زیرا اعلام برنامه‌ای که مرتب تغییر کند، کمکی به مدیریت تولید نخواهد کرد.

خالقی همچنین بر ضرورت هوشمندسازی شبکه توخالقی همچنین بر ضرورت هوشمندسازی شبکه توزیع انرژی تأ به دلیل نبود امکان کنترل واحدبه‌واحد، گاهی یک فیدر برق به‌طور کامل قطع می‌شد و تمام صنایع متصل به آن، بدون توجه به نوع فعالیتشان، هم‌زمان از مدار خارج می‌شدند.

وی افزود: با توسعه سامانه‌های اندازه‌گیری و کنترل هوشمند می‌توان محدودیت‌ها را هدفمند اعمال کرد و از قطع انرژی صنایع غذایی، دارویی و سایر واحدهای ضروری جلوگیری کرد.

دبیرکل خانه صنعت، معدن و تجارت ایران در پایان تأکید کرد: احتمال محدودیت انرژی در زمستان از هم‌اکنون قابل پیش‌بینی است و دیگر نمی‌توان وقوع آن را غافلگیرکننده دانست. دستگاه‌های مسئول باید پیش از آغاز فصل سرد، برنامه تأمین سوخت جایگزین، اولویت‌بندی صنایع و جدول محدودیت‌ها را مشخص کنند تا کمترین آسیب به تولید و زنجیره تأمین کشور وارد شود.