به گزارش روابط عمومی خانه صنعت، معدن و تجارت ایران، آرمان خالقی، دبیرکل خانه صنعت، معدن و تجارت ایران با حضور در دو شماره پیاپی برنامه رصد از رادیو فرهنگ، با طرح این جمله، گفت: تا وقتی دولت هم سیاستگذار باشد و هم رقیب بخش خصوصی، مردمیسازی اقتصاد اتفاق نمیافتد.
به گفته او، بخش خصوصی در اقتصاد ایران سهم مناسبی ندارد و در بسیاری از حوزهها با یک بخش قدرتمند دولتی روبهروست که امکان رقابت برابر را از فعالان واقعی اقتصادی میگیرد. راهحل خالقی روشن است: واگذاری جدی و بدون طفره تصدیهای قابل واگذاری به بخش غیردولتی؛ بهگونهای که دولت از نقش بنگاهداری فاصله بگیرد و صرفاً در جایگاه سیاستگذار، ناظر، حامی و تسهیلگر قرار گیرد.
در همین بخش از برنامه، داریوش محمودی، فعال حوزه کارآفرینی نیز با تأکید بر اینکه اقتصاد باید از تولید تا مصرف بر عهده مردم باشد، هشدار داد که حضور گسترده دولت در صنعت و تجارت، هزینه نهایی تولید و مصرف را برای مردم بالا میبرد و نمونههایی از کالاهای اساسی تا صنعت خودرو را از موانع رقابت سالم برشمرد. از نگاه او، دولت باید به «ریلگذاری» بپردازد و مدیریت بنگاهها را به متخصصان صنعت بسپارد.
از رتبه ۱۴۳ تا جواز «یکروزه»
به گفته خالقی، ایران در شاخصهای بینالمللی محیط کسبوکار هرگز رتبه قابل قبولی نداشته و در دورههای مختلف شاخص «Doing Business» همیشه در رتبههایی مانند ۱۲۰، ۱۲۸، ۱۳۸ و ۱۴۳ قرار گرفته است. او درباره شاخص جدید «Business Ready» نیز میگوید با توجه به شباهت شاخصها، بعید است تصویر ایران بهتر از گذشته باشد.
اما او یک تجربه ملموس هم برای اثبات اینکه تسهیلگری عملی است ارائه میدهد: خانه صنعت و معدن در پروژه پایلوت برخی استانها، فرآیند صدور جواز تأسیس واحدهای صنعتی را متحول کرده و زمان صدور جواز را از یک ماه، به یک هفته، سپس ۴۸ ساعت و در نهایت به یک روز رسانده است؛ بهگونهای که متقاضی صبح درخواست میدهد و پایان همان روز، جوازش آماده تحویل است.
کلید این جهش، به گفته خالقی، پنجره واحد کسبوکار است؛ سامانهای که پیادهسازی آن تقریباً سه دولت به طول انجامید.
هشدار: فعالیت زیرزمینی از کار رسمی جذابتر شده است
خالقی در بخش دیگری از صحبتهایش هشدار داد که در وضعیت فعلی، فعالیتهای غیررسمی و شناسنامهدارنشده جذابتر از کارهای رسمی شدهاند؛ چراکه از مالیات و نظارت فرار میکنند، در حالی که فشار مالیاتی و نظارتی معمولاً به سراغ همانهایی میرود که مجوز دارند و مودی شناختهشدهاند.
او نمونه داغ روز را هم مطرح کرد: دولت برای تأمین درآمد مالیاتی، تکلیف دریافت مالیات را به ادارات دارایی اعلام میکند و ممیزان نیز راه راحت را انتخاب میکنند؛ یعنی سراغ مودیان شناختهشده میروند، در حالی که باید به دنبال شناسایی فراریان مالیاتی بروند. به باور او قوانین در این زمینه وجود دارند، اما مانع اصلی، نبود اراده اجرایی برای اعمال آنهاست. از نظر خالقی این روند باید معکوس شود تا فعالیت رسمی، شفاف و مولد جذابتر از فعالیت غیررسمی باشد.
بیشتر بخوانید: تعدد قوانین دستوپاگیر مانع فعالیت بخش خصوصی است
شفافیت اطلاعات؛ کلید هدایت سرمایه به تولید
دبیرکل خانه صنعت، معدن و تجارت در پایان بر یک الزام بنیادین تأکید کرد: شفافیت اطلاعات اقتصادی. به گفته او، وقتی دادههای دقیق درباره مزیتهای اقتصادی، خلأهای بازار و کالاهایی که وارد میشویم در حالی که قابلیت تولید در داخل را دارند، در اختیار همه قرار بگیرد، فرصتهای اقتصادی جذاب میشوند و سرمایههای مردم به سمت تولید و خلق ارزش افزوده حرکت میکنند.
از نظر او، همین پاسخگویی سریع، شفاف و قابل پیشبینی دستگاهها به اربابرجوع است که رتبه کشور را در شاخصهای بینالمللی ارتقا میدهد و زمینه جذب سرمایهگذاری داخلی و خارجی را فراهم میکند.
